Wkrótce zadzwoni pierwszy dzwonek. Zaczynamy kompletować wyprawkę szkolną — czas na wybór tornistra, mebli i innych akcesoriów do pokoju dziecka. Pozornie proste wybory okazują się trudne. Od tego, czy wybierzemy dobrze, zależy zdrowie i komfort naszych pociech.
Wady postawy u dzieci
Dzieci w wieku szkolnym spędzają w pozycji siedzącej nawet kilkanaście godzin dziennie w szkolnych ławkach, podczas odrabiania lekcji czy na zajęciach dodatkowych. Czas odpoczynku również często wiąże się z siedzeniem – przed ekranem komputera, telewizora albo z telefonem w dłoni.
Długotrwałe siedzenie, szczególnie w nieprawidłowej pozycji, jest jednym z głównych czynników sprzyjających rozwojowi wad postawy u dzieci. Problem nie dotyczy wyłącznie wyglądu. Nieleczone wady postawy mogą prowadzić do dolegliwości bólowych, ograniczenia sprawności, a nawet kalectwa.
Co zrobić, aby dziecko miało prawidłową postawę?
Jeśli chcesz zadbać o prawidłową postawę dziecka:
- ogranicz jego siedzący tryb życia
- zachęcaj do codziennej aktywności fizycznej
- ucz dziecko, jak prawidłowo siedzieć i utrzymywać właściwą postawę ciała
- ogranicz czas korzystania ze smartfonu – długotrwałe pochylanie głowy nad telefonem obciąża odcinek szyjny kręgosłupa
- odpowiednio przygotuj miejsce do nauki i odpoczynku – ergonomiczne biurko, właściwie dobrane krzesło i dobre oświetlenie pomagają zadbać o zdrowy kręgosłup.
WAŻNE: Wczesne wykrycie wad postawy zwiększa szansę na ich skuteczną korekcję. Jeśli zauważysz u dziecka niepokojące zmiany w postawie, skonsultuj je z lekarzem.
Czym są wady postawy?
Wady postawy to nieprawidłowe, niefizjologiczne ułożenie ciała. Mogą prowadzić m.in. do bólu, dolegliwości neurologicznych oraz nieprawidłowego rozwoju narządów wewnętrznych.
Wady postawy najczęściej kojarzą nam się z krzywym kręgosłupem, ale mogą dotyczyć również:
- stóp, np. płaskostopie
- kolan, np. koślawość, szpotawość
- miednicy
- barków
- łopatek
- zaburzeń prawidłowego napięcia mięśniowego.
WAŻNE: Wady postawy mogą pogłębiać się wraz z wiekiem. Dlatego tak ważne jest ich możliwie wczesne zdiagnozowanie
i korekcja.
Jak wybrać odpowiedni plecak szkolny dla dziecka?
Gdy dziecko rośne, kształtuje się jego sylwetka. Źle dobrany lub zbyt ciężki plecak szkolny może nadmiernie obciążać kręgosłup i sprzyjać nieprawidłowej postawie.
Dlatego wybierając plecak do szkoły, kieruj się przede wszystkim dobrem dziecka. Estetyka powinna mieć drugorzędne znaczenie.
| CECHA | NA CO ZWRÓCIĆ UWAGĘ WYBIERAJĄC PLECAK SZKOLNY? |
| Lekki | Waga plecaka (razem z wyposażeniem) nie powinna przekraczać 10–15% masy ciała dziecka. |
| Dopasowany | Dół plecaka powinien kończyć się na linii pleców, a jego górna krawędź nie powinna sięgać powyżej karku. |
| Ergonomiczny | Usztywniana i wyprofilowana ścianka powinna dobrze przylegać do pleców dziecka. |
| Wygodny | Plecak powinien mieć szerokie (co najmniej 4 cm), regulowane szelki, które równomiernie rozkładają ciężar. |
| Bezpieczny | Dodatkowe zapięcie spinające szelki z przodu klatki piersiowej poprawia stabilność plecaka podczas noszenia. |
| Dobrze widoczny | Elementy odblaskowe zwiększają bezpieczeństwo dziecka w drodze do i ze szkoły. |
WAŻNE: Naucz dziecko pakować do plecaka tylko rzeczy potrzebne danego dnia. Zbyt ciężki plecak to obciążenie dla rozwijającego się układu ruchu.
Czy wiesz, że:
- Kiedy dziecko dźwiga duży ciężar na plecach i pochyla się do przodu, zmienia się naturalne ułożenie kręgosłupa.
- Przeciążenie może prowadzić do bólu pleców i niekorzystnych zmian w układzie kostno-mięśniowym, a takie wady zostają do końca życia.
Jak przygotować miejsce do nauki dla dziecka?
Prawidłowo przygotowane miejsce do nauki pomaga dziecku utrzymać właściwą postawę i ograniczyć przeciążenie kręgosłupa.
1. Biurko.
Jeśli to możliwe, ustaw tak, aby światło dzienne padało na nie z odpowiedniej strony i nie powodowało cienia podczas pisania.
2. Lampka biurkowa.
Powinna równomiernie oświetlać całą powierzchnię biurka.
3. Krzesło.
Wybierz krzesło z możliwością regulacji wysokości siedziska i kąta nachylenia oparcia. Najlepiej, jeśli jest odpowiednio wyprofilowane i zapewnia podparcie odcinka lędźwiowego kręgosłupa. Wysokość siedziska ustaw tak, aby dziecko mogło swobodnie oprzeć stopy na podłodze.
4. Dodatkowe siedzisko.
Jeśli przestrzeń w pokoju na to pozwala, warto rozważyć dodatkowe siedzisko, np. dużą piłkę gimnastyczną lub inne miejsce do krótkiego odpoczynku i zmiany pozycji.
Jak powinna wyglądać prawidłowa postawa dziecka przy biurku?
Prawidłowa pozycja przy biurku to klucz do zdrowych pleców i koncentracji w nauce. Zadbaj o ergonomiczne ustawienie krzesła, biurka i monitora, aby Twoje dziecko siedziało wygodnie i bezpiecznie.
Jakie wybrać buty dla dziecka do szkoły?
Wybór obuwia dla dziecka do szkoły ma znaczenie nie tylko dla komfortu stóp. Dobrze dopasowane buty wspierają prawidłową pracę stóp i całego układu ruchu, w tym stawów i kręgosłupa. Wybierając obuwie dla dziecka, zwróć uwagę na:
- elastyczność – but powinien zginać się w obu kierunkach bez dużego wysiłku
- lekkość – powinny być możliwie lekkie
- anatomiczny kształt – szeroki w palcach, aby ich nie uciskał i węższy w okolicach pięty, by dobrze trzymać stopę
- naturalne materiały – np. skóra, bawełna czy wełna, które pozwalają stopom oddychać
- łatwość zakładania – dziecko bez trudu powinno je samodzielnie założyć
- giętką, cienką i antypoślizgową podeszwę – np. z kauczuku, dzięki temu dziecko będzie bezpieczniejsze także na śliskich powierzchniach
- odpowiedni rozmiar – but nie powinien uciskać stopy ani zsuwać się z niej
- dopasowanie do rodzaju stopy – jej szerokośći, długości i wysokości podbicia.
O czym jeszcze pamiętać dbając o zdrowie dziecka?
Prawidłowa postawa to tylko jeden z elementów zdrowego rozwoju. Na co dzień warto pamiętać również o kilku innych podstawowych zasadach.
1. Regularne bilanse zdrowia
Wizyty kontrolne u lekarza rodzinnego pozwalają monitorować rozwój dziecka i wcześnie zauważyć ewentualne nieprawidłowości.
2. Codzienna aktywność fizyczna
Dziecko powinno mieć co najmniej 60 minut aktywności fizycznej dziennie. Ruch jest ważnym elementem prawidłowego rozwoju i pomaga ograniczyć skutki siedzącego trybu życia.
3. Higiena snu
Odpowiednio dobrany materac i poduszka powinny zapewniać dziecku komfortowy odpoczynek i właściwe podparcie kręgosłupa.
4. Dobry przykład rodziców
Dzieci uczą się również przez obserwację. Jeśli widzą, że rodzice dbają o prawidłową postawę, aktywność fizyczną i zdrowe nawyki, łatwiej przejmują te zachowania.
Zdrowy start w nowy rok szkolny – zapraszamy do oddziałów wojewódzkich NFZ
Od 24 sierpnia do 30 września zapraszamy do oddziałów wojewódzkich Narodowego Funduszu Zdrowia w ramach kampanii edukacyjnej „Zdrowy start w nowy rok szkolny”.
Przygotowano wydarzenia i działania profilaktyczne poświęcone zdrowiu dzieci i młodzieży. Będzie to okazja, aby porozmawiać z doradcami ds. profilaktyki i promocji zdrowia NFZ m.in o wadach postawy, szczepieniach, zdrowym odżywianiu oraz bilansach zdrowia dziecka. Doradcy NFZ powiedzą także, jak dbać o zdrowe nawyki na co dzień i gdzie szukać bezpłatnych świadczeń profilaktycznych.
Źródło: serwis internetowy Narodowego Funduszu Zdrowia