Dzisiaj, 14 maja 2024 obchodzimy Europejski Dzień Profilaktyki Udarowej.
Jego celem jest zwrócenie uwagi na jedną z najpoważniejszych zagrożeń dla zdrowia publicznego: udary mózgu.
W Polsce, jak i na całym świecie, udary stanowią jedną z głównych przyczyn śmiertelności i niepełnosprawności, co czyni profilaktykę udarów kluczowym elementem w ochronie zdrowia publicznego.

Udar mózgu, znany również jako wylew krwi do mózgu, jest stanem nagłym i wymaga natychmiastowej interwencji medycznej. Jest wynikiem zakłócenia przepływu krwi do części mózgu, co może prowadzić do trwałych uszkodzeń. Każdego roku udar dotyka tysiące osób, a jego skutki często są długotrwałe i ciężkie.

Dzisiejsze święto to zarówno przypomnienie o zagrożeniach, ale także okazja do edukacji na temat objawów udaru oraz metod jego zapobiegania. Wczesne rozpoznanie objawów, takich jak nagłe osłabienie, trudności w mówieniu, utrata równowagi czy nagłe zawroty głowy, może znacząco zwiększyć szanse na szybką i skuteczną pomoc medyczną.



Czym charakteryzuje się udar
Najwięcej, bo aż ok. 80% udarów dotyczy mózgu. Jego przyczyną jest przeważnie zwężenie, bądź zamknięcie światła naczynia, które doprowadza krew do mózgu. W Polsce ta choroba dot. ok. 70 tysięcy osób rocznie, z czego 30% z nich niestety umiera. Jest to bardzo poważna choroba, która wymaga natychmiastowej reakcji w chwili pojawienia się.

Jakie są rodzaje udaru
Wyróżnia się udar krwotoczny w skład, którego wchodzą: zakrzepowo-zatorowy, zatorowy oraz hemodynamiczny. Dotyczy on około 90% wszystkich przypadków. Innym rodzajem jest udar krwotoczny, do którego należy krwotok śródmózgowy.

Jakie są przyczyny
Wśród najczęstszych przyczyn wymienia się przede wszystkim nieprawidłowy styl życia, a więc złą dietę i brak ruchu. Bardzo często udar dotyka osób z chorobą otyłościową, mających nadciśnienie oraz cukrzycę. Najbardziej narażone są osoby, które ukończyły 55 rok życia, jednakże nie jest to regułą. Częściej doznają go mężczyźni.

Jakie są objawy udaru
Objawy zależne są od miejsca uszkodzenia mózgu. Jednym z pierwszych może być zarówno ból głowy, jak również mogą pojawić się wymioty oraz mdłości. Osoba, u której dochodzi do udaru przeważnie traci przytomność i zapada w śpiączkę. Następnie dochodzi do porażenia części ciała, sztywności karku oraz opadania kącika ust. W większości przypadków następstwem jest afazja, czyli zaburzenie pewnych mechanizmów, które programują czynności mowy. Innymi symptomami, które mogą wskazywać udar są amnezja, padaczka, zaburzenia mowy, urojenia, omamy, utrata świadomości.

Jak rozpoznać udar mózgu
Jednym z podstawowych badań jest tomografia komputerowa, bądź rezonans magnetyczny. Innymi badaniami są dyfluzyjna technika echoplanarna. Można także wykonać przezczaszkową ultrasonografię dopplerowską. Jest jeszcze szereg innych badań, które mogą wskazywać na pojawienie się udaru np. morfologia, OB, badanie kardiologiczne, EKG i Holter oraz wiele innych.

Jak zapobiegać
Profilaktyka udaru mózgu to przede wszystkim zmiany w stylu życia, regularne badania i stosowanie profilaktyki:
– zdrowa dieta,
– regularna aktywność fizyczna,
– unikanie nadużywania alkoholu i papierosów,
– kontrola ciśnienia krwi,
– kontrola poziomu cholesterolu.

Każdy z nas może podjąć te działania, by znacząco przyczynić się do redukcji ryzyka udaru.
Niech ten dzień będzie dla nas mobilizacją i impulsem do działań, które w znaczący sposób wpłyną na nasze zdrowie.

Przychodnie Medycyny Rodzinnej Szafera we współpracy z Kliniką Neurologii Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego w Szczecinie zbierają informacje dotyczące ogólnej wiedzy społeczeństwa w województwie zachodniopomorskim na temat udaru. Bardzo prosimy o wypełnienie ankiety:
https://progmedica-pmrszczecin.wolterskluwer.pl/419/f/6f388e16-97c3-4fd6-ac3b-40756d546bf9/

Jest to ankieta anonimowa, a jej wypełnienie nie zajmie Państwu wiele czasu.
Zebrane informacje zostaną wykorzystane zarówno w pracy lekarzy PMR Szafera jak i pracowników Kliniki Neurologii PUM.

Bardzo dziękujemy za poświęcenie czasu na przekazanie nam istotnych dla nas informacji.